QR menü nedir? Kafe ve restoranlar için hazırlama rehberi

QR menü, misafirin masadaki ya da tezgâhtaki karekodu telefon kamerasıyla okutarak menünüzü kendi telefonunda açtığı dijital menüdür. Uygulama gerekmez; kod, menünün bulunduğu bir web adresini açar.

İyi bir QR menü, basılı menünün PDF’i değildir. Telefona göre tasarlanmış, fotoğraflı, alerjen bilgisi olan, farklı dillerde açılan ve bir panelden anında güncellenen bir web sayfasıdır. Aşağıda kafe ve restoranlar için adım adım nasıl hazırlanacağını anlattık.

Kısa cevap: QR menü, karekodla açılan dijital menüdür. PDF yerine web tabanlı bir menü seçin, ürünleri gerçek fotoğraf ve kısa açıklamalarla anlatın, alerjenleri açıkça yazın, turistler için dil seçeneği ekleyin, menüyü panelden güncel tutun ve kodu kolay okunacak yerlere koyun.

Web tabanlı QR menü mü, PDF menü mü?

En sık yapılan hata, basılı menünün PDF’ini karekoda bağlamaktır. PDF telefonda küçük açılır, misafir yakınlaştırıp kaydırarak okur, ağır dosya zayıf bağlantıda geç iner. En küçük değişiklikte dosyayı yeniden hazırlamanız gerekir; yeni dosya farklı bir adrese yüklenirse masadaki kodlar eski menüyü açmaya devam eder.

Konu	PDF menü	Web tabanlı QR menü
Telefonda okuma	Yakınlaştırmak ve kaydırmak gerekir	Ekrana göre düzenlenir, yazılar okunaklı açılır
Açılış	Dosyanın tamamı iner, ağır dosya takılır	Görseller hafifletildiğinde hızlı açılır
Güncelleme	Dosya baştan hazırlanıp yeniden yüklenir	Panelden değiştirilir, kod aynı kalır
Dil	Her dil için ayrı dosya	Sayfada dil seçimi
Alerjen ve içerik	Sayfalar arasında aranır	Her ürünün altında, etiketlerle
Google’da görünürlük	Dosya olarak zor bulunur	Kendi alan adınızda aranabilen ve işletme profilinize bağlanabilen bir sayfa

Kodu kendi alan adınıza bağlayın; menü, örneğin alanadiniz.com/menu gibi bir adreste dursun. Bazı QR oluşturma servisleri kodu kendi yönlendirme adreslerinden geçirir; hizmet sona erdiğinde masadaki bütün kodlar işe yaramaz hâle gelir. Kendi adresinize bağlı kodu ise menü değişse de yeniden bastırmanız gerekmez.

Menüde neler olmalı: fotoğraf, içerik ve alerjen bilgisi

Menüyü misafirin sipariş sırasına göre kurun: kahvaltı, başlangıçlar, ana yemekler, tatlılar, içecekler. Kategoriler ekranın üstünde sabit dursun ki misafir uzun listede kaybolmasın. Her ürün için şunları hazırlayın:

• Ürün adı ve kısa bir açıklama: içinde ne var, nasıl pişiyor, yanında ne geliyor.
• Gerçek bir fotoğraf; en azından en çok satan ürünler ve tatlılar için.
• Porsiyon bilgisi; paylaşmaya uygun ürünlerde bunu ayrıca belirtin.
• Alerjenler ve “vejetaryen”, “vegan”, “acı”, “glutensiz” gibi etiketler.
• Seçenekler: süt tercihi, ekstra malzeme, etin pişme derecesi.

Fotoğraflar

Menüdeki fotoğraf, tabağın masaya nasıl geleceğine dair bir sözdür; stok görsel ya da başka bir mekânın fotoğrafı bu sözü bozar. Ürünleri kendi mekânınızda, servis edildiği tabakta ve her kategoride aynı ışık ve açıyla çekin. Yüklemeden önce telefona uygun boyuta küçültün ki menü mobil veride de hızlı açılsın. Yemek çekiminin ayrıntılarını ürün fotoğrafı çekimi rehberimizde anlattık.

Alerjen ve içerik bilgisi

Alerjen bilgisi yasal bir konu. Türk Gıda Kodeksi kurallarına göre restoran, kafe ve pastane gibi toplu tüketim yerlerinde alerjen bilgisinin misafire sipariş vermeden önce sunulması gerekiyor. Tarım ve Orman Bakanlığı’nın menü düzenlemesi de ürünlerin içerik, alerjen ve kalori bilgisini kapsıyor; uyum takvimi işletme türüne göre kademeli ilerliyor ve bilgilerin karekodla sunulmasına izin veriliyor. İşletmenizin hangi takvime tabi olduğunu kontrol edin.

Alerjenleri her ürünün altına yazıyla ekleyin, simge kullanıyorsanız anlamlarını açıklayın ve içerik listesinde kalın yazıyla öne çıkarın. Listede genellikle gluten içeren tahıllar, süt, yumurta, sert kabuklu yemişler, yer fıstığı, susam, soya, balık, kabuklu deniz ürünleri, yumuşakçalar, hardal, kereviz, sülfitler ve acı bakla bulunur. Tarif ya da tedarikçi değiştiğinde bilgiyi mutfakla birlikte güncelleyin ve menünün başına “Alerjiniz varsa lütfen sipariş vermeden önce ekibimize söyleyin” notunu ekleyin.

Turistler için dil seçenekleri

İstanbul’da, özellikle Sultanahmet, Beyoğlu, Karaköy, Kadıköy ya da Boğaz kıyısındaki mekânlarda misafirlerin önemli bir kısmı Türkçe bilmeyebilir. QR menüde aynı kod, ayrı menü bastırmadan menüyü farklı dillerde açabilir.

• İngilizceyle başlayın; misafir profilinize göre Arapça, Rusça ya da Almanca ekleyin. Arapça sağdan sola okunduğu için sayfa düzeni de buna göre çevrilmeli.
• Dil seçimini sayfanın en üstüne koyun; bayrak yerine dilin adını yazın (English, Deutsch gibi).
• Menü telefonun diline göre açılsın, ama misafir dili kendisi de değiştirebilsin.
• Çeviriyi makineye bırakmayın; içli köfte gibi yemeklerde Türkçe adı koruyup altına kısa bir açıklama yazın.
• Alerjen bilgisi her dilde eksiksiz olsun; yabancı misafir için en önemli bilgi budur.

Serpme kahvaltı, mantı ya da künefe gibi yerel lezzetlerde fotoğraf, çeviriden daha çok şey anlatır; misafir ne sipariş ettiğini görerek seçer.

Kolay güncelleme ve yönetim

Web tabanlı menünün asıl gücü, değişikliği anında yansıtmasıdır. Biten ürünü silmek yerine “tükendi” olarak işaretleyebilir, sezonluk ürünleri açıp kapatabilir, günün önerisini öne çıkarabilir, tarifi değişen ürünün alerjenlerini güncelleyebilirsiniz. Kod aynı kaldığı için masadaki kartlara dokunmanız gerekmez.

Panelde ürün eklemek, fotoğraf yüklemek, sıralamayı değiştirmek ve ürünü gizlemek telefondan rahatça yapılabilmeli. Güncelleme için belirli bir sorumlu seçin ve açılıştan önce menüyü telefondan kontrol etmeyi rutin hâline getirin. Yeni ürünleri sosyal medyada da duyurun; kafe ve restoranlar için Reels yazımız bu konuda yol gösterir.

Menü bir web sayfası olduğu için Google İşletme Profili’ndeki menü bağlantısına, Instagram profilinize ve sitenizin yapılandırılmış verisine (Restaurant işaretlemesindeki hasMenu alanı) eklenebilir; menünüzü arayan kişi güncel hâlini mekâna gelmeden görür. Profilinizi nasıl güçlendireceğinizi Google İşletme Profili rehberimizde anlattık.

Kod nereye konmalı: masa, tezgâh ve okunabilirlik

Masaya servis yapılan mekânlarda kodu her masaya koyun: akrilik bir stant, masaya yapıştırılmış dayanıklı bir etiket ya da peçetelikle birleşen bir kart iyi çalışır. Kasadan sipariş alınan kafelerde kodu sıranın oluştuğu yere, göz hizasına koyun ki misafir beklerken seçimini yapsın. Kapıdaki ya da camdaki bir kod da içeri girmeden menüye bakmak isteyenlere ulaşır.

Ticaret Bakanlığı’nın etiket kuralları masada menünün karekodla sunulmasına izin veriyor; ancak misafir istediğinde basılı menü verilmesi ve işletme girişinde de menünün asılı olması gerekiyor. Bu yüzden basılı menüyü tamamen kaldırmayın.

Kodun kolay okunması için şunlara dikkat edin:

• Kodu oturduğu yerden uzanmadan okutulabilecek büyüklükte basın; peçeteliğin ya da tuzluğun arkasında kalmasın.
• Açık zemin üzerine koyu renkli kod kullanın, çevresinde boş bir kenar bırakın, ortadaki logoyu fazla büyütmeyin.
• Parlak laminasyon yerine mat yüzey seçin; spot ışığı parlak yüzeyde yansıyıp kodu okunmaz hâle getirir.
• Kodun yanına “Menü için telefon kameranızla okutun” yazın, okutamayanlar için menü adresini düz metin olarak ekleyin.
• Telefon sinyalinin zayıf olduğu mekânlarda misafir Wi-Fi bilgisini kodun yanına koyun.
• Toplu baskıdan önce kartı mekânın gerçek ışığında, farklı telefonlarla deneyin.

Menü sayfasında da yazıları fotoğrafın üstüne değil düz zemine yerleştirin, açıklamaları kısa tutun, yazıyı küçültmeyin; loş akşam mekânlarında koyu zeminli bir tasarım gözü daha az yorar. Kafe ve restoranlar için QR menüyü, kolay yönetilen bir panelle web sayfası olarak hazırlıyoruz; ayrıntılar web tasarım ve yazılım sayfamızda.

Sık sorulan sorular

QR menü için uygulama indirmek gerekir mi?

Hayır. Güncel telefonların çoğu karekodu kendi kamerasıyla okur ve menüyü tarayıcıda açar; misafirin uygulama indirmesi ya da üye olması gerekmez.

PDF menü mü, web tabanlı QR menü mü daha iyi?

Web tabanlı menü. Telefonda yakınlaştırmadan okunur, daha hızlı açılır, dil seçeneği ve alerjen etiketleri taşır; panelden güncellendiği için kod değişmez. PDF ancak geçici bir çözümdür.

Menü değişince kodu yeniden bastırmak gerekir mi?

Kod kendi alan adınızdaki sabit bir menü adresine bağlıysa hayır; aynı kod güncel menüyü açar. Kod bir dosyaya ya da süresi dolabilecek bir yönlendirme servisine bağlıysa kartları yeniden bastırmanız gerekebilir.

Basılı menüye hâlâ ihtiyaç var mı?

Evet. Ticaret Bakanlığı’nın kuralları misafir istediğinde basılı menü verilmesini istiyor; telefonu yanında olmayan ya da kâğıdı tercih eden misafirler de olacaktır. Basılı menüyü QR menüyle aynı güncellikte tutun.